Sáng 29/7, phiên xét xử vụ án sản xuất hàng giả, đưa và nhận hối lộ liên quan Công ty MediUSA cùng loạt cán bộ công an, hải quan, y tế tiếp tục với phần đối đáp của VKSND Hà Nội.
Trước đó, luật sư bào chữa cho hai cựu cán bộ hải quan cho rằng thân chủ nhận 1,5 tỷ đồng để "hướng dẫn" Công ty MediUSA thông quan lô nguyên liệu trị giá 20 tỷ đồng chỉ là thực hiện đúng công vụ, không vòi vĩnh. Khoản tiền này vì thế chỉ là "quà tặng cá nhân". Theo luật sư, cán bộ nhận tiền của doanh nghiệp là "sai nhưng không phạm pháp".
Đối đáp, VKS khẳng định: "Không thể chấp nhận".
Theo cơ quan công tố, Luật Cán bộ, công chức và Luật Phòng, chống tham nhũng đều nghiêm cấm người có chức vụ, quyền hạn nhận bất kỳ lợi ích nào từ người có công việc thuộc phạm vi mình giải quyết.
VKS cho rằng nếu cán bộ nào làm xong việc cũng nhận tiền rồi cho rằng đó chỉ là "cảm ơn", không phải phạm tội, thì sẽ dẫn đến hệ quả rất nguy hiểm. Bởi khi đó, bất kỳ người có chức vụ, quyền hạn nào cũng có thể nhận tiền của tổ chức, cá nhân có công việc thuộc phạm vi mình giải quyết với lý do "cảm ơn" sau khi công việc hoàn tất.
Theo VKS, ranh giới giữa trách nhiệm thực thi công vụ với việc hưởng lợi ích vật chất từ công vụ sẽ bị xóa nhòa.
"Chính vì vậy, pháp luật nghiêm cấm người có chức vụ, quyền hạn nhận bất kỳ khoản lợi ích nào từ người đang có công việc phụ thuộc mình giải quyết", kiểm sát viên nêu.
Điều cấm này không phụ thuộc việc khoản tiền được đưa trước hay sau khi công việc hoàn thành; công việc được giải quyết đúng hay sai, "và càng không phụ thuộc vào việc coi đó là cảm ơn hay bất kỳ tên gọi nào khác", VKS nhấn mạnh.
Đại diện VKSND Hà Nội tại phiên tòa. Ảnh: Danh Lam
Làm công vụ 'vô tư' sao vẫn nhận tiền?
Nếu thực sự chỉ thi hành công vụ một cách vô tư, theo VKS, các cán bộ hải quan phải giải quyết công văn của doanh nghiệp theo đúng trình tự, thủ tục hành chính, chứ không phải "để người ta xin gặp riêng", mang tiền tỷ đến tận cổng cơ quan rồi mới giải quyết.
Như lời CEO MediUSA khai trước đó, khi lô hàng gặp vướng mắc, doanh nghiệp đã gửi rất nhiều công văn đến nhiều cơ quan nhưng không được hồi đáp, nên cuối cùng phải dùng đến "cách cuối" là đưa tiền.
HĐXX cũng đặt vấn đề ngay tại phần xét hỏi: "Một tỷ rưỡi cho một tờ quyết định thì không thể coi là việc bình thường".
Sáng nay, cựu Cục phó Hải quan Nguyễn Thế Việt khi tự bào chữa tiếp tục thừa nhận việc nhận tiền là "có sai", nhưng khẳng định không phạm tội nhận hối lộ. Tuy nhiên, khi HĐXX và VKS hỏi bị cáo cho rằng mình phạm tội gì thì cả Việt và luật sư đều không đưa ra được câu trả lời.
Theo VKS, điều đó càng cho thấy cáo buộc của cơ quan công tố "không thể chối cãi", đủ căn cứ và thuyết phục. Việc Việt cho rằng mình nhận tiền vào thời điểm khác với cáo trạng không làm thay đổi bản chất vụ án, bởi bị cáo vẫn đã nhận tiền.
'Tiếc cho những người chuyên môn giỏi, học vấn cao'
Về hình phạt, VKS cho biết mức án đề nghị đều thấp hơn khung truy tố và còn thể hiện sự nhân văn khi không đề nghị áp dụng hình phạt bổ sung như cấm hành nghề trong một thời gian nhất định.
"Chúng tôi rất cảm thông và tiếc cho nhiều bị cáo có trình độ học vấn cao, chuyên môn giỏi, được đào tạo ở những môi trường rất tốt như Đại học Dược, Quân y", đại diện VKS nói, bày tỏ mong muốn sau khi chấp hành xong hình phạt, họ có cơ hội tiếp tục dùng kiến thức, tay nghề để lao động, tìm kiếm việc làm chân chính.
Các bị cáo tại tòa. Ảnh: Danh Lam
Đối với CEO MediUSA Nguyễn Đăng Mạnh, người xin được miễn truy tố tội đưa hối lộ vì đã chủ động khai báo trước khi cơ quan điều tra vào cuộc, VKS cho rằng pháp luật chỉ quy định đây là tình tiết "có thể" được xem xét miễn truy tố, chứ không mặc nhiên được miễn.
Theo VKS, Mạnh đã đưa hối lộ trong thời gian dài cho nhiều cán bộ thuộc các ngành công an, y tế và hải quan nhằm che giấu hành vi sản xuất hàng giả.
Do đó, hành vi đưa hối lộ không phải là một trường hợp đơn lẻ mà đã tác động tiêu cực đến hoạt động quản lý nhà nước, làm giảm niềm tin của xã hội và tạo điều kiện cho các hành vi phạm tội khác.
VKS giữ nguyên quan điểm truy tố, song ghi nhận thái độ thành khẩn của Mạnh nên đề nghị mức án hai năm tù về tội đưa hối lộ, thấp nhất trong khung truy tố.
Nói lời sau cùng, phần lớn các bị cáo bật khóc, bày tỏ sự ăn năn, hối hận, nhớ gia đình, thừa nhận sai lầm và mong HĐXX cho thêm một cơ hội.
Tòa tuyên án vào chiều 31/7.
>>Mức án VKS đề nghị cho 14 bị cáo
Thanh Lam
