TAND khu vực 7 (tỉnh Bắc Ninh) - nơi xét xử vụ án - Ảnh: DANH TRỌNG
TAND khu vực 7 (tỉnh Bắc Ninh) ngày 16-9, đã đưa ra phán quyết với vụ cha 86 tuổi (cụ Dũng, nguyên đơn) kiện tranh chấp quyền sử dụng đất với con trai (ông Minh, 55 tuổi, bị đơn, tên các nhân vật đã thay đổi).
Tại phiên tòa lần này, ông Minh có mặt, còn cụ Dũng ủy quyền cho luật sư và người đại diện.
Tòa buộc con trai trả lại đất cho người cha 86 tuổi sau hơn 30 năm giao cho ở riêng
Tòa tuyên chấp nhận yêu cầu khởi kiện của cụ Dũng. Buộc hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) cấp ngày 15-10-2000 cho hộ ông Minh với diện tích 274m2 mang tên ông Minh.
Đồng thời, hội đồng xét xử buộc ông Minh và những người liên quan trong gia đình phải có trách nhiệm trả lại cho cụ Dũng quyền sử dụng 1/2 diện tích thửa đất trên, tương ứng với khoảng 143m2.
Hội đồng xét xử cho hay mặc dù ông Minh đã quản lý sử dụng xây dựng nhà ở và các công trình trên đất nhưng việc quản lý sử dụng này có nguồn gốc từ việc cụ Dũng cho ra ở riêng. Do vậy, thửa đất vẫn thuộc quyền sử dụng hợp pháp của người cha.
Tòa cũng xét thấy hồ sơ cấp sổ đỏ năm 2000 có một số vi phạm như cụ Dũng thừa nhận không trực tiếp làm đơn hay ký tên; chữ ký giáp ranh của các hộ liền kề không đúng chính chủ.
Vì vậy, việc xác định hộ ông Minh là chủ sử dụng đất đã xâm phạm trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của cụ Dũng.
Tòa ghi nhận sự tự nguyện của cụ Dũng về việc tặng cho ông Minh quyền sử dụng đất có diện tích tương đương 1/2 diện tích thửa đất 274m2.
Hội đồng xét xử cũng cho hay phần diện tích 1/2 diện tích thửa đất 274m2 là căn nhà và các công trình ông Minh đã xây dựng cần giao cho gia đình ông tiếp tục quản lý sử dụng là phù hợp. "Việc buộc hộ ông Minh phải tháo dỡ công trình trên đất không thực sự cần thiết".
Đối với tài sản gắn liền với đất, buộc hộ ông Minh và những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan phải có trách nhiệm tháo dỡ nhà xưởng, các công trình trên đất trên toàn bộ diện tích đất trả lại cho cụ Dũng.
"Nhiều tỉ đồng cũng không mua được tình cảm của gia đình, dòng họ"
Trước đó, sau khi kết thúc phần tranh luận, trước khi đi vào nghị án, Hội thẩm nhân dân Lương Đức Năm - nguyên chánh án TAND huyện Yên Phong (cũ), phân tích rằng, đây là lần thứ tư vụ án được đưa ra xét xử.
Ông cho hay, năm nay ông đã gần 70 tuổi và có 40 năm làm trong nghề. Song khi xem lý do khởi kiện của vụ án này, ông rất trăn trở.
Vụ cha 86 tuổi kiện con trai đòi lại đất sau hơn 30 năm giao cho ở riêng: Tranh chấp chưa có hồi kết
Trướt hết là về mặt đạo đức xã hội, ông không đánh giá bên nguyên đơn hay bị đơn đúng. Song ông cho rằng trong vụ kiện, nếu như hai bên "mỗi người suy nghĩ một chút cho dòng tộc, cho con cháu sau này" và có thiện chí hòa giải thì sẽ giảm được những thiệt hại về mặt tình cảm.
"Sau vụ án này, cái mất lớn nhất của gia đình không phải là tài sản mà là tình cảm cha con, tình cảm ông cháu, anh em sau này. Nhiều tỉ đồng cũng không mua được tình cảm của gia đình, dòng họ mình", vị hội thẩm nhân dân nhấn mạnh.
Tuy nhiên, hai bên đương sự sau đó đều cho rằng sự việc không còn hy vọng giải quyết bằng hòa giải nên sẽ tuân theo phán quyết pháp luật.
Diễn biến vụ cha 86 tuổi kiện con trai đòi lại đất
Theo hồ sơ vụ án, toàn bộ diện tích đất tranh chấp có nguồn gốc từ cha mẹ đẻ của cụ Dũng, được vợ chồng cụ khai hoang lên 595m2.
Vợ chồng cụ có năm người con, ông Minh là con thứ ba. Năm 1980, vợ cụ Dũng qua đời, sau đó cụ tái hôn và không có thêm con.
Quá trình sinh sống, do nhà đông người, cụ Dũng chia đôi thửa đất, gồm 321m2 để vợ chồng cụ ở và 274m2 dựng một gian nhà cho các con.
Năm 2020, ông Minh có nguyện vọng xin đất nên cụ Dũng đồng ý (bằng miệng) chia cho một nửa thửa đất 274m2, nửa còn lại để cho người con trai thứ hai. Ông Minh sau đó xây nhà kiên cố trên phần đất được chia.
Mâu thuẫn bùng phát vào năm 2024, khi người con trai thứ hai có nhu cầu chuyển về quê sinh sống, yêu cầu bàn giao nửa còn lại của thửa đất 274m2 để tách thửa nhưng ông Minh không chịu. Quá trình tìm hiểu, cụ Dũng phát hiện con trai thứ ba đã tự ý đăng ký sổ đỏ đứng tên toàn bộ diện tích đất từ năm 2000.
Khu đất đã được người con trai thứ 3 xây dựng nhà ở, xưởng gỗ nhiều năm - Ảnh: HẢI LAM
Phía cụ Dũng khẳng định không muốn khởi kiện con, tuổi đã cao không muốn tranh giành gì. Ban đầu, cụ chỉ cần con trả lại nửa đất để người anh về quê có chỗ ở.
Nhưng quá trình sinh hoạt, cụ cho rằng ông Minh "có hành vi bất hiếu, chửi mắng nặng lời" khiến cụ quyết định kiện đòi lại toàn bộ thửa đất 274m2, hủy sổ đỏ đứng tên ông Minh.
Ngược lại với cụ Dũng, ông Minh cho hay từ năm 1991, cả cha và ông bà nội, khi đó vẫn còn sống, minh mẫn, đều chung ý nguyện tặng thửa đất 274m2 cho ông. Việc này có sự chứng kiến, đồng ý của các thành viên trong gia đình.
Ông Minh khẳng định thửa đất thuộc quyền sở hữu của vợ chồng mình chứ không phải của cha, nên không chấp nhận yêu cầu hủy sổ đỏ cũng như việc cha tự ý cắt một nửa đất cho anh trai.
