Ngày 27/7, TAND Hà Nội dự kiến mở phiên xét xử kéo dài 7 ngày vụ án liên quan Công ty Cổ phần Dược phẩm MediUSA.
Trong 14 bị cáo, Nguyễn Danh Dũng, 38 tuổi, cựu cán bộ Phòng 4, Cục Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường (C05 - Bộ Công an), bị truy tố tội Cố ý làm lộ bí mật công tác.
Nguyễn Năng Mạnh, CEO MediUSA, bạn của Dũng, bị truy tố 3 tội Sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm; Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và Đưa hối lộ.
Nguyễn Thế Việt, cựu Phó Cục trưởng Giám sát quản lý về Hải quan; Nguyễn Hữu Tuân, cựu Phó phòng Giám quản 5, Cục Giám sát quản lý về Hải quan và Phan Công Chiến, cựu Trưởng phòng Quản lý kinh doanh dược, Cục Quản lý dược (Bộ Y tế), đều bị truy tố Nhận hối lộ.
Trong vụ án, hành vi của Dũng bị xác định bắt đầu từ tháng 4/2025, khi Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu (C03) xác minh các dấu hiệu sai phạm tại "hệ sinh thái" các công ty của Mạnh.
Dũng khi đó đang là cán bộ công an được giao nhiệm vụ liên quan đến công tác xác minh các công ty này.
Do quen biết Mạnh, Dũng chủ động gặp gỡ và cung cấp thông tin cho Mạnh về việc các doanh nghiệp của Mạnh đang nằm trong "tầm ngắm", hướng dẫn Mạnh cách xóa dấu vết.
Thực phẩm chức năng bị thu giữ. Ảnh: Công an cung cấp
Dũng tư vấn cho Mạnh thu hẹp quy mô sản xuất, rà soát lại toàn bộ hệ thống sổ sách kế toán nội bộ và tiêu hủy các tài liệu, chứng cứ có khả năng gây bất lợi. Để đáp lại sự "hỗ trợ" này, Mạnh đã biếu bạn phong bì 30 triệu đồng.
Ngay sau khi nhận được sự chỉ dẫn từ cán bộ công an, Mạnh chỉ đạo nhân viên tiêu hủy toàn bộ sổ sách kế toán thực tế và ổ cứng máy tính chứa dữ liệu sản xuất hàng giả, vứt bỏ xuống sông Hồng.
Tuy nhiên, C03 kịp thời phát hiện 100 tấn hàng giả tại các kho và nơi tiêu hủy. Từ đó, "màn kịch" 10 năm thao túng cán bộ cơ quan chức năng, sản xuất thực phẩm chức năng giả, dần hé lộ.
>> Danh sách 88 dòng sản phẩm chức năng giả trong vụ án
Sản xuất thực phẩm chức năng theo 'công thức trên mạng'
Theo cáo buộc, từ 2016, Mạnh đã thiết lập "hệ sinh thái" doanh nghiệp gồm 12 pháp nhân để sản xuất hàng giả, che giấu doanh thu hơn 1.700 tỷ đồng.
Riêng 88 loại thực phẩm chức năng giả được đưa ra thị trường đã thu về 540 tỷ đồng, hưởng lợi hơn 264 tỷ đồng.
Mạnh chỉ đạo bỏ qua toàn bộ các bước thực nghiệm bắt buộc, chỉ xem công thức có sẵn trên Internet, chỉnh sửa thành phần một cách cảm tính để đối phó với hồ sơ đăng ký, rút ngắn tối đa thời gian đưa sản phẩm ra thị trường.
Khi sản xuất, Mạnh chỉ đạo lập các "lệnh sản xuất" giả, trong đó hàm lượng các hoạt chất chính đạt 80-90%, còn các thành phần phụ bị cắt chỉ còn khoảng 30% so với nhãn mác niêm yết.
Dùng tiền 'thao túng' nhiều cán bộ
Chuỗi 10 năm hoạt động của MediUSA không tách rời các khoản chi phí "bôi trơn" cho một số cán bộ quản lý nhà nước.
Theo cáo buộc, riêng các cá nhân tại Cục An toàn thực phẩm (ATTP) thuộc Bộ Y tế đã được Mạnh chi khoảng 5 tỷ đồng.
Cáo trạng nêu các đoàn kiểm tra thẩm định và hậu kiểm của Cục này đã nhận tiền để bỏ qua các sai phạm nghiêm trọng tại nhà máy, hoặc phê duyệt mà không cần đến nhà máy kiểm tra.
Riêng cấp Giấy chứng nhận công bố sản phẩm, "chi phí cố định" là 9-12 triệu đồng cho mỗi hồ sơ. Tổng số tiền chi cho hoạt động này hơn 2,3 tỷ đồng, giúp 236 sản phẩm của hệ thống MediUSA được thông qua.
Những người nhận tiền của Mạnh đã bị xét xử ở vụ án xảy ra tại Cục an toàn thực phẩm, hồi đầu năm.

Mediphar Hà thủ ô được xác định là một trong 88 sản phẩm hàng giả được MediUSA sản xuất, theo kết luận giám định.
Mạng lưới "đi đêm" của MediUSA cũng sang cả lĩnh vực hải quan.
Khi một lô hàng nguyên liệu bị ách tắc tại cửa khẩu do không đủ điều kiện thông quan, Mạnh được Tuân, khi đó là Phó phòng Giám quản 5, Cục Giám sát quản lý về Hải quan, đồng ý giúp cho sớm thông quan song phải chi 1,5 tỷ đồng.
Tuân nhận tiền nhưng chỉ báo cáo và đưa lại 800 triệu đồng cho cấp trên thời điểm đó là Cục phó Việt, cáo trạng nêu.
Ngoài các hành vi trên, MediUSA còn bị cáo buộc vận hành gian lận 2 hệ thống sổ sách kế toán, che giấu doanh thu thực tế 2.155 tỷ đồng, chỉ kê khai 363 tỷ. Hành vi này gây thiệt hại về thuế cho nhà nước hơn 304 tỷ đồng.
Thanh Lam