Đến nay, VKSND Khu vực 4 tỉnh Vĩnh Long đã ban hành cáo trạng truy tố Trung (34 tuổi, ở xã Tam Ngãi) về tội Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ, theo điểm a khoản 1 Điều 260 Bộ luật Hình sự.
Động thái này đánh dấu việc vụ án trở lại đường tố tụng bình thường sau nhiều tháng bị gián đoạn bởi tình trạng sức khỏe, tâm thần của Trung.
Từ khi bị cha nữ sinh bắn trọng thương tháng 4/2025, Trung lần lượt được xác định tổn thương cơ thể 90%, mất trí mức độ trung bình, mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi; sau đó tỷ lệ thương tích còn 81%. Đến tháng 7 năm nay, kết luận giám định mới xác định dù vẫn mắc chứng mất trí sau chấn thương não, Trung đã đủ khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Quá trình này kéo dài hơn một năm, từng khiến vụ án phải tạm đình chỉ và gia đình nữ sinh kiến nghị giám định lại sức khỏe tài xế.
Hiện trường vụ tai nạn sáng 4/9/2024, khiến nữ sinh 14 tuổi tử vong. Ảnh: Người dân cung cấp
Tổn thương 90%, mất khả năng nhận thức
Điểm khởi đầu của quá trình giám định không phải vụ tai nạn, mà là sự việc xảy ra gần 8 tháng sau đó.
Sáng 28/4/2025, Nguyễn Vĩnh Phúc, 42 tuổi, cha của nữ sinh Nguyễn Ngọc Bảo Trân, mang súng đến nhà bắn Trung rồi tự sát. Trung sống sót nhưng bị thương nặng.
Trước đó, sáng 4/9/2024, Trung lái ôtô tải trên tỉnh lộ 901. Khi gặp ôtô bán tải dừng phía trước, tài xế bật đèn tín hiệu, lấn sang phần đường trái để vượt.
Cùng lúc, ba nữ sinh 14 tuổi đi xe đạp điện theo chiều ngược lại. Trân va vào xe của bạn phía trước rồi ngã sang trái, bị bánh ôtô tải do Trung điều khiển chèn qua người và tử vong.
Vụ tai nạn nhiều tháng không được khởi tố. Sau sự việc ông Phúc bắn Trung rồi tự sát, ngày 7/5/2025, Công an tỉnh Vĩnh Long khởi tố vụ án. Đến ngày 26/6, Trung bị khởi tố về tội Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ.
Lúc này, tình trạng sức khỏe của Trung trở thành vấn đề trực tiếp ảnh hưởng đến quá trình điều tra.
Ngày 5/9/2025, Trung tâm Pháp y tỉnh Vĩnh Long kết luận tỷ lệ tổn thương cơ thể của Trung là 90%. Mười một ngày sau, kết luận giám định tâm thần cho thấy một vấn đề khác nghiêm trọng hơn.
Trung tâm Pháp y tâm thần Khu vực Tây Nam Bộ phân định tình trạng tâm thần của Trung thành hai giai đoạn. Trước, trong và sau khi xảy ra tai nạn cho đến ngày bị bắn 28/4/2025, Trung không có bệnh lý tâm thần, đủ khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Điều này đồng nghĩa tại thời điểm lái xe gây tai nạn khiến Trân tử vong, tình trạng tâm thần không ảnh hưởng đến khả năng nhận thức, điều khiển hành vi của Trung.
Nhưng sau khi bị bắn, tình trạng này thay đổi. Kết luận giám định xác định Trung mắc bệnh lý tâm thần, mất trí mức độ trung bình, mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Vấn đề lúc này không còn nằm ở năng lực trách nhiệm của Trung tại thời điểm xảy ra tai nạn, mà là bị can có đủ khả năng tiếp tục tham gia quá trình tố tụng hay không.
Thởi điểm ông Nguyễn Vĩnh Phúc cầm súng vào nhà bắn tài xế Nguyễn Văn Bảo Trung, sáng 28/4/2025. Ảnh: Cắt từ camera an ninh
Vụ án phải tạm đình chỉ
Do Trung mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi, cơ quan điều tra xác định bị can thuộc trường hợp phải chữa bệnh bắt buộc. Ngày 8/11/2025, Công an tỉnh Vĩnh Long ra quyết định tạm đình chỉ điều tra vụ án và tạm đình chỉ điều tra bị can do bệnh tâm thần.
Đây là thời điểm tình trạng sức khỏe của Trung trở thành nút thắt của vụ án.
Gia đình nữ sinh sau đó kiến nghị Bộ Công an và Công an tỉnh Vĩnh Long xem xét giám định lại sức khỏe tài xế. Sự lo ngại này diễn ra trong bối cảnh gia đình đã trải qua thời gian dài khiếu nại việc không khởi tố vụ tai nạn.
Trước đó, Công an huyện Trà Ôn cũ từng ra các quyết định không khởi tố; khiếu nại của gia đình Trân cũng bị cơ quan kiểm sát địa phương bác. Sau vụ ông Phúc bắn Trung rồi tự sát, VKSND Tối cao xem xét lại và cho rằng các quyết định giải quyết khiếu nại trước đó chưa bảo đảm căn cứ pháp luật.
Cơ quan tố tụng sau đó xác định việc Trung vượt xe không bảo đảm an toàn, lấn sang phần đường trái là nguyên nhân chính gây tai nạn.
Cũng từ việc xem xét lại quá trình giải quyết vụ việc, đến nay 6 cựu cán bộ công an, kiểm sát ở huyện Trà Ôn đã bị Cơ quan điều tra VKSND Tối cao khởi tố về tội Không truy cứu trách nhiệm hình sự người có tội.
Từ 90% xuống 81% nhưng vẫn chưa thể tiếp tục điều tra
Cuối năm 2025, Trung được giám định lại thương tích. Lần này, tỷ lệ tổn thương cơ thể được xác định 81%, thay vì 90% như kết luận tháng 9. Tuy nhiên, việc tỷ lệ thương tích giảm chưa đồng nghĩa trở ngại về tâm thần đã được tháo gỡ.
Ngày 8/1/2026, Cơ quan điều tra gửi hồ sơ bệnh án đến Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa, đề nghị tiếp nhận Trung để chữa bệnh bắt buộc.
Viện này cho rằng sức khỏe của Trung cần tiếp tục được điều trị, phục hồi chức năng; khi các bệnh lý ổn định mới có thể tiếp nhận.
Vụ án vì vậy tiếp tục ở trạng thái tạm đình chỉ.
Công an tỉnh Vĩnh Long khi đó cho biết quá trình giải quyết kéo dài do tình trạng sức khỏe của bị can. Khi có kết luận giám định đủ điều kiện, cơ quan điều tra sẽ tiếp tục xử lý vụ án.
Như vậy, trong nhiều tháng, việc Trung có thể tiếp tục tham gia tố tụng hay không phụ thuộc vào diễn biến bệnh lý và kết quả giám định tiếp theo.
'Nút thắt' được tháo gỡ
Ngày 8/7, Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa ban hành kết luận giám định mới. Trung vẫn được xác định mắc mất trí sau chấn thương não. Tuy nhiên, khác với kết luận trước đó xác định bị can mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi, lần giám định này cho thấy Trung đủ khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Kết luận này trở thành căn cứ để vụ án tiếp tục sau nhiều tháng gián đoạn.
Ngày 17/7, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long ra quyết định phục hồi điều tra vụ án và phục hồi điều tra bị can đối với Trung.
Năm ngày sau, cơ quan điều tra ban hành kết luận, đề nghị truy tố. Đến ngày 29/7, VKSND Khu vực 4 ra cáo trạng truy tố Trung.
Như vậy, các kết quả giám định xuyên suốt vụ án xác định hai vấn đề khác nhau: khi gây tai nạn tháng 9/2024, Trung không mắc bệnh tâm thần và đủ khả năng nhận thức, điều khiển hành vi; bệnh lý tâm thần xuất hiện sau khi tài xế bị bắn tháng 4/2025 và từng khiến anh ta không đủ khả năng tiếp tục tham gia tố tụng.
Sau thời gian điều trị, dù vẫn mắc chứng mất trí sau chấn thương não, Trung được xác định đã đủ khả năng nhận thức và điều khiển hành vi - mở đường cho việc phục hồi điều tra và truy tố.
Bị can không có tình tiết tăng nặng, được hưởng tình tiết giảm nhẹ do thành khẩn khai báo. Gia đình Trung đã nộp 150 triệu đồng khắc phục hậu quả; cha mẹ bị can không yêu cầu nhận lại khoản tiền này dù phía bị hại không nhận.
Trung hiện bị cấm đi khỏi nơi cư trú, chờ TAND Khu vực 4, tỉnh Vĩnh Long xét xử.
An Bình