Thông tin được Thanh tra Chính phủ nêu trong thông báo ngày 21/9, kết luận thanh tra việc giải quyết khiếu nại của Hợp tác xã Suối Ngọc - Vua Bà, xã Yên Xuân, Hà Nội.
Theo kết luận, Hợp tác xã thành lập năm 1999 trên cơ sở tổ hợp tác gồm: ông Trần Văn Cầu, Nguyễn Ngọc Nguyên, Trần Duy Tiến (con ông Cầu), Nguyễn Đức Ngọc (con ông Nguyên) và các xã viên khác. Trụ sở đặt tại xã Tiến Xuân, huyện Lương Sơn, tỉnh Hòa Bình cũ.
Tháng 11/1999, UBND huyện Lương Sơn cũ ra quyết định giao đất lâm nghiệp cho hợp tác xã với tổng diện tích hơn 280 ha. Trong đó, 250 ha đất đã được UBND xã Tiến Xuân cấp cho tổ hợp tác của ông Cầu, Nguyên, Tiến và Ngọc thuê từ năm 1995.
Từ hợp tác xã quản lý hơn 280 ha đất đến quyết định giải thể
UBND huyện cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hợp tác xã với phần diện tích hơn 280 ha, thời hạn sử dụng đến 8/11/2049.
Vừa mới thành lập nhưng nội bộ lãnh đạo hợp tác xã đã có mâu thuẫn khiến phát sinh nhiều khiếu nại từ năm 2002. Việc giải quyết của nhà chức trách cũng kéo dài nhiều năm. Tháng 4/2007, UBND huyện Lương Sơn cũ ra quyết định "giải thể bắt buộc" với hợp tác xã.
Không đồng ý với quyết định này, hợp tác xã Suối Ngọc - Vua Bà gửi đơn khiếu nại và kéo dài gần 20 năm nay.
Sau 35 ngày vào cuộc thanh tra, hồi tháng 8, Thanh tra Chính phủ kết luận việc UBND huyện Lương Sơn cũ căn cứ việc hợp tác xã không thực hiện chuyển đổi doanh nghiệp theo yêu cầu của tỉnh hòa Bình cũ để ra quyết định giải thể bắt buộc là không phù hợp. Việc này không đúng với khoản 2 điều 42 Luật Hợp tác xã năm 2003 về các trường hợp giải thể bắt buộc.
Cơ quan thanh tra xác định trách nhiệm này thuộc về UBND tỉnh Hòa Bình cũ, UBND huyện Lương Sơn cũ và các tổ chức, cá nhân có liên quan. Việc giải quyết khiếu nại của Chủ tịch UBND tỉnh Hòa Bình cũ và Chủ tịch UBND huyện Lương Sơn cũ có nhiều điểm chưa phù hợp.
Hợp tác xã có khu du lịch Suối Ngọc - Vua Bà nhưng hoang vu nhiều năm. Ảnh: Tuấn Dương
Kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo Hà Nội bãi bỏ việc giải thể
Sau khi chỉ ra các thiếu sót, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo Chủ tịch UBND Hà Nội ban hành quyết định "bãi bỏ quyết định của UBND huyện Lương Sơn cũ về việc giải thể bắt buộc", theo khoản 19 điều 17 Luật Tổ chức chính quyền địa phương.
UBND Hà Nội được yêu cầu giao cơ quan chức năng hướng dẫn Hợp tác xã Suối Ngọc - Vua Bà hoàn thiện các thủ tục củng cố tổ chức và các nội dung khác theo quy định của Luật Hợp tác xã hiện hành; từ đó để tiếp tục hoạt động, nếu hợp tác xã vẫn có nhu cầu.
Hà Nội rà soát, tham mưu, xử lý theo quy định với việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất không đúng thẩm quyền; xác định nghĩa vụ tài chính về đất, nếu có; thực hiện thủ tục để điều chỉnh diện tích đất lâm nghiệp của hợp tác xã do đã cắm mốc mở rộng vườn quốc gia Ba Vì.
Thanh tra đề nghị Hà Nội chỉ đạo rà soát, xử lý dứt điểm với một số công trình vi phạm trên đất của hợp tác xã chưa được khắc phục triệt để. UBND xã Yên Xuân làm việc với Hợp tác xã Suối Ngọc - Vua Bà và ông Nguyễn Ngọc Nguyên để yêu cầu các bên phối hợp, có biện pháp giải quyết dứt điểm quyền lợi của ông Nguyên tại hợp tác xã, không để tranh chấp kéo dài. Trường hợp không thống nhất được thì hướng dẫn các bên khởi kiện tại tòa án.
Về trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân có liên quan qua từng thời kỳ, thanh tra đề nghị UBND tỉnh Phú Thọ (vì Hòa Bình đã sáp nhập vào Phú Thọ) và UBND thành phố Hà Nội tổ chức rà soát và chuyển kết quả thực hiện tới Thanh tra Chính phủ để báo cáo Thủ tướng.
Phạm Dự