Chiều 26/10, TAND Hà Nội kết thúc kiểm tra lý lịch 188 bị cáo và phần thủ tục của phiên đại án lừa đảo ngoại hối, chứng khoán liên quan Phó Đức Nam (Mr Pips). Trong lúc VKS bắt đầu công bố bản cáo trạng dài gần 300 trang, anh Đức, công nhân, 43 tuổi, lặng lẽ cầm theo tài liệu và giấy triệu tập rời khỏi phòng dành cho các bị hại theo dõi phiên tòa qua màn hình tivi để kịp bắt chuyến xe sớm nhất từ Bến xe Giáp Bát về quê Nam Định.
Người đàn ông này là một trong số 919 bị hại chính thức trong vụ án lừa đảo chứng khoán và forex ảo tới nghìn tỷ đồng. Anh kể từng chứng kiến những ánh mắt thẫn thờ, nước mắt của những nạn nhân cùng cảnh ngộ bị "vắt kiệt" 7 tỷ, 18 tỷ hay hơn 30 tỷ đồng.
"Mình mất trăm triệu đã thấy đau lắm rồi, không hiểu người mất mấy chục tỷ thì sống sao. Mất tiền ai cũng xót, nhưng nghĩ đi nghĩ lại vẫn thấy mình may mắn vì ít tiền nên mất ít. Nếu có nhiều, chắc tôi cũng bị chúng vắt sạch", anh Đức gãi đầu, nói giọng tư lự.
Khoản 113 triệu đồng anh bị chiếm đoạt tuy là con số khiêm tốn so với những "cơn bão" tài chính của người khác. Nhưng với một gia đình công nhân đang nuôi hai con nhỏ, lương vợ chồng tổng cộng 15 triệu đồng thì đó là cả gia tài gom góp từ những cay đắng và hy vọng.
Các bị hại vào làm thủ tục phiên tòa sáng 26/10. Ảnh: Hoàng Giang
Bẫy lợi nhuận 20%/ngày và 5 lần nạp tiền gồng lỗ
Trước khi sập bẫy cỗ máy lừa đảo của Mr Pips, anh là nhân viên nhà nước có thời gian rảnh rỗi và từng đầu tư chứng khoán Việt Nam. Nhờ lời 20 triệu đồng từ số vốn 80 triệu đồng khi lướt sóng các mã cổ phiếu trong nước, anh nảy sinh tâm lý tự tin vào hiểu biết tài chính của bản thân.
Cuối năm 2022, một nhóm "nhân viên tư vấn tài chính" bất ngờ gọi điện đọc chính xác họ tên và mời đầu tư tài chính ngoại hối, chứng khoán siêu lợi nhuận. Anh Đức kể đã cảnh giác, không nhận lời ngay. Nhưng sau 3 tháng bị ngon ngọt rủ rê suốt ngày đêm, anh cũng xuôi lòng gia nhập một nhóm Zalo đông tới 700-800 thành viên vì nghĩ "vào giao lưu học hỏi cho vui, không mất gì".
Theo cáo buộc của VKS, đây chính là những kịch bản thao túng đã được Mr Pips lên sẵn, phân công chi tiết cho từng bộ phận. Các nhóm Zalo, Telegram có thể lên tới hàng chục nghìn người. Về danh nghĩa là nhóm của toàn nhà đầu tư, song thực tế phần lớn đều là các tài khoản của nhân viên Mr Pips đóng làm "chim mồi".
Trong không gian đó, nhóm này sẽ liên tục đăng ảnh chốt lãi hàng nghìn USD mỗi ngày để những người chơi như anh Đức nảy sinh tâm lý "sợ lỡ cơ hội", dễ "xuống tiền".
Đồng thời, dàn tư vấn viên của Mr Pips liên tục nhắn riêng cho anh Đức, dỗ dành, cam kết mức lợi nhuận "siêu ngạch" từ 10% đến 20%/ngày - tức nạp 1.000 USD sẽ thu lãi từ 100 đến 200 USD/ngày.
"Chơi chứng khoán Việt Nam thì vài tháng mới lãi được 10%, đây một ngày 20%, nghe ai mà không ham", anh Đức nhớ lại tâm thế mình khi đó.
Anh quyết định rút toàn bộ cả vốn lẫn lãi từ chứng khoán trong nước để chuyển sang sàn ảo.
Phiên tòa có số người tham dự lớn, được tổ chức tại 3 điểm cầu, trong đó một điểm trực tuyến tại trại giam, phát qua màn hình lớn tại hội trường xét xử ở TAND Hà Nội. Ảnh: Phạm Dự
Cuốn theo không lối thoát
Sau khoảng một tuần lóa mắt vì những ảnh chụp màn hình khoe "chốt lời", anh Đức click vào đường link trên Telegram do nhân viên sale gửi, làm theo hướng dẫn lập tài khoản và nạp khoản tiền đầu tiên - một kịch bản lừa đảo quen thuộc.
Anh cho hay, nhân viên sàn yêu cầu nạp tối thiểu mỗi lệnh 1.000 USD để được lãi cao nhất, nên lập tức làm theo.
Ở lệnh nạp đầu tiên 1.000 USD, sàn ảo cho anh thắng thử và báo lãi 200 USD. Tuy nhiên, các "chuyên gia" trong nhóm khuyên anh không nên rút mà giữ lại làm vốn để "nâng cao lợi nhuận".
Ngay sau đó, anh thấy tài khoản âm nặng - điều mà khi đọc báo sau này anh mới biết đều do những kẻ lừa đảo thao túng. Họ muốn cho thắng, anh được thắng, muốn để thua, anh phải thua.
Mỗi lần đỏ sàn, tư vấn viên lại lấy lý do "thị trường biến động" và hối thúc anh nạp thêm tiền để cứu tài khoản.
Anh Đức tìm cách xoay sang khoản tiền tiết kiệm bao lâu nay của gia đình, chỉ vỏn vẹn 40 triệu đồng. "Mình nói dối vợ, bảo đưa tiền đây anh gửi ngân hàng khác lãi cao hơn nên vợ tin và mình nạp vào sàn", anh Đức trùng giọng khi nhắc đến vợ.
Nhưng anh lún sâu hơn thế. Khi nhân viên sale tiếp tục đưa ra các lý do biến động thị trường, hối thúc nạp tiền để vớt vát tiền đọng, anh vay thêm bố đẻ 50 triệu đồng.
Cuối cùng, không còn ai vay mượn, ngày 1/1/2023, anh nhắm mắt vay "nóng" của một công ty tín dụng với số lãi không hề nhỏ. Anh nhớ rất rõ mốc thời gian này - ngày mở đầu năm mới mà có lẽ rất nhiều năm nữa, anh mới bớt day dứt.
"Trước bảo người ta ngu, cuối cùng mình giống họ"
Thấy nộp tiền liên tục mà tài khoản vẫn bốc hơi hoàn toàn, anh bừng tỉnh nhận ra "có lẽ bị lừa đảo thật mất rồi".
Ngồi trong sân tòa chiều đợi tới giờ ra xe khách, anh chua chát nhớ lại cảm giác dằn dặt của bản thân: "Trước đây đọc báo thấy người ta bị lừa, suốt ngày mình bảo 'mấy đứa đó sao ngu thế'. Đến khi chính mình bị sập bẫy mới cay đắng nhận ra mình cũng giống hệt người ta".
Khi biết chuyện chồng giấu tiền tiết kiệm mang đi nạp sàn ảo và gánh thêm khoản nợ vay nóng, anh nói vợ "khóc lóc vật vã mất một tuần". Anh ân hận và thấy may mắn vì "vợ không bỏ mình".
Nhờ chăm đọc báo, thấy thông tin Công an thành phố Hà Nội bắt Mr Pips và đăng tải danh sách các tài khoản ngân hàng lừa đảo, anh ngớ người nhận ra đúng là các chỗ mình đã nạp tiền.
Anh tự ra ngân hàng in sao kê lịch sử chuyển tiền, bay từ Bạc Liêu ra Hà Nội làm bản tường trình tố giác tội phạm và được cơ quan điều tra chính thức ghi nhận là một trong 919 bị hại của vụ án.
Anh Đức nói ít dùng mạng xã hội Tik Tok nên không biết Mr Pips và những clip khoe tiền choáng ngợp. "Nếu thấy cảnh đó chắc mình còn máu hơn", anh chia sẻ.
Sau này đọc thông tin về vụ án, anh mới biết ông trùm đứng sau vụ án "khủng khiếp" này lại có thể là một người trẻ như thế.
"Họ quá tinh vi, nhưng cũng tại mình quá tham", anh thừa nhận.
Không còn nuôi mộng giàu nhanh
Nam công nhân 43 tuổi giờ không còn tơ tưởng về những cú đổi đời thần tốc. Anh coi 113 triệu đồng đã mất là một khoản "học phí" đắt giá nhưng cần thiết để thức tỉnh trước những bẫy lừa đảo bủa vây trên mạng xã hội.
Phiên tòa dự kiến kéo dài 15 ngày, nhiều bị hại từ các tỉnh xa mang theo valy đồ đạc để tham dự nhiều ngày. Một số nhóm bị hại với số tiền thiệt hại lớn đã có đội luật sư hùng hậu bảo vệ quyền lợi.
Có người thừa nhận mất số tiền quá lớn, phần lớn là cầm cố, vay mượn. Một nữ nạn nhân 28 tuổi bị lừa hơn 3,5 tỷ đồng nói không ai trong gia đình, bạn bè biết cô là bị hại trong vụ án này. "Để tới dự phiên tòa hôm nay, mình chỉ dám báo nghỉ đi khám bệnh", cô nói.
Anh Đức cũng chỉ dám xin sếp nghỉ một ngày để đến toà "báo danh" rồi về ngay.
"43 tuổi rồi, giàu thì đã giàu lâu rồi chứ giờ chẳng giàu nổi nữa. Giờ để vợ cầm tiền thôi, tuy không giàu nhanh được nhưng đảm bảo không bao giờ bị mất thêm", anh đúc rút bài học cho bản thân, không nên tin vào những cách làm giàu quá nhanh.
VKS cáo buộc, với vai trò chủ mưu, Mr Pips Phó Đức Nam phải chịu trách nhiệm với toàn bộ 919 vụ lừa đảo, chiếm đoạt tổng hơn 1.568 tỷ đồng.
Nhằm hợp thức hóa dòng tiền, Nam cùng người nhà đã rửa bằng cách mua hàng chục bất động sản, vàng, ngoại tệ, xe sang, đồ xa xỉ... Các tài sản này đã bị thu giữ, kê biên để phục vụ việc bồi thường cho bị hại.
Hôm nay, VKS tiếp tục công bố cáo trạng.
Shark Bình và các bị cáo bị dẫn giải rời TAND Hà Nội sau ngày đầu tiên mở phiên toà. Video: Huy Mạnh
Thanh Lam - Phạm Dự