Đề xuất được nêu trong Dự thảo Thông tư quy định về quản lý, định danh và truy xuất nguồn gốc đối với hóa chất cần kiểm soát đặc biệt trên nền tảng định danh và xác thực điện tử, đang được Bộ Công an lấy ý kiến từ nay đến hết 31/8.
Thực tiễn cho thấy hoạt động sản xuất, kinh doanh, sử dụng các hóa chất cần kiểm soát đặc biệt có tính chất phức tạp, tiềm ẩn nhiều nguy cơ. Song việc quản lý lại thiếu công cụ để theo dõi, khi có sự cố vi phạm chưa có cơ chế truy vết nhanh. Người dân sử dụng cũng không biết rõ nguồn gốc, tính hợp pháp và các thông tin cơ bản, dẫn đến hệ lụy.
Cơ quan soạn thảo do đó xác định việc định danh các hóa chất này cần thiết cho cả cơ quan quản lý và người tiêu dùng.
Công an Nghệ An phát hiện xử lý xưởng sản xuất 3.500 tấn giá đỗ ngâm hóa chất 6-Benzylaminopurine (6- BAP) bị cấm trong sản xuất thực phẩm. Ảnh: Công an cung cấp
Người dân có thể tra cứu những thông tin gì?
Theo dự thảo, chủ sở hữu lô, mẻ hoặc đơn vị hóa chất cần kiểm soát đặc biệt sẽ sử dụng tài khoản VNeID của mình để truy cập vào Hệ thống định danh, truy xuất nguồn gốc hóa chất nhằm khởi tạo, kích hoạt và sử dụng mã quản lý chuyên biệt.
Việc tích hợp VNeID giúp xác thực chính xác danh tính các chủ thể tham gia chuỗi cung ứng (sản xuất nhập khẩu, kinh doanh, vận chuyển...) và không phát sinh hồ sơ giấy.
Cùng với đó, từng lô hóa chất sẽ có mã định danh dưới dạng mã QR duy nhất, do chủ sở hữu kích hoạt và sử dụng xuyên suốt toàn bộ quá trình lưu thông.
Bộ Công an đề xuất dữ liệu truy xuất nguồn gốc hóa chất trong Hệ thống định danh phải bao gồm 18 thông tin, trong đó, riêng dữ liệu để phục vụ người tiêu dùng tra cứu phải có ít nhất 8 nội dung sau:
- Tên hóa chất;
- Mã số CAS (nếu có);
- Nhãn hiệu, số sê-ri sản phẩm (nếu có);
- Hình ảnh vật mang hóa chất (bao bì, nhãn hoặc vật chứa hóa chất);
- Xuất xứ hóa chất;
- Tên cơ quan, tổ chức, cá nhân có hoạt động hóa chất;
- Mã lô, mẻ, kiểu loại hoặc đơn vị hóa chất;
- Các sự kiện theo dõi trọng yếu trong quá trình sản xuất, nhập khẩu, tồn trữ, vận chuyển, mua bán, sử dụng và xử lý hóa chất trong chuỗi cung ứng.
Như vậy sắp tới, người dân khi mua sắm hoặc sử dụng sản phẩm hóa chất, chỉ cần quét mã QR gắn trên bao bì bằng các thiết bị di động, ngay lập tức sẽ hiển thị công khai các thông tin trên.
Hệ thống cũng thiết lập tương tác hai chiều trực tiếp trên ứng dụng, để người tiêu dùng có thể phản ánh thông tin hoặc dấu hiệu bất thường về hóa chất đến cơ quan nhà nước.
Với doanh nghiệp, khi xảy ra sự cố, hao hụt bất thường, thất thoát, tiêu hủy bắt buộc hoặc nguy cơ mất an toàn hóa chất, doanh nghiệp phải có trách nhiệm cập nhật, kê khai điện tử lên hệ thống trong vòng 24 giờ kể từ khi phát hiện sự việc.
Hải Thư