Ngày 29/10, ông Giang, 53 tuổi, bị TAND Hà Nội xét xử về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí.
Cùng tội danh có ông Phạm Văn Hoành, cựu Phó giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường, cùng ba cựu chuyên viên.
Theo cáo buộc, ông Giang hưởng lợi 180 triệu đồng trong quá trình tạo điều kiện cho doanh nghiệp làm thủ tục khai thác mỏ. Trước phiên tòa, vợ ông đã nộp 1,8 tỷ đồng để khắc phục hậu quả.
Phiên xét xử sáng nay có một bị cáo cùng 30 tổ chức, cá nhân là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt. VKS đề nghị hoãn để bảo đảm quyền lợi của các bị cáo.
Sau hội ý, HĐXX chấp nhận và ấn định mở lại phiên tòa vào sáng 12/11.
>> Danh sách 11 bị cáo
Cựu phó chủ tịch Thanh Hóa Lê Đức Giang tại tòa. Ảnh: Danh Lam
Từ hợp đồng chuyển nhượng mỏ 62 tỷ đồng ghi giá 2 tỷ
Vụ án liên quan Mỏ cát số 2 tại xã Thiệu Tân, huyện Thiệu Hóa, trước đây giao cho Công ty Thanh Tâm khai thác.
Tháng 9/2022, bị cáo Nguyễn Thị Tâm (giám đốc) chuyển nhượng quyền khai thác mỏ cho Công ty Thiên An Phát của Nguyễn Xuân Tùng với giá thực tế 62 tỷ đồng, nhưng hợp đồng chỉ thể hiện 2 tỷ đồng.
Bà Tâm vì vậy bị truy tố về tội Trốn thuế, với số tiền bị xác định 16 tỷ đồng.
Để thủ tục chuyển nhượng diễn ra thuận lợi, Tùng chủ động gặp ông Giang, khi đó là Phó chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, nhờ tạo điều kiện.
Theo cáo buộc, ông Giang đồng ý, yêu cầu Tùng liên hệ Sở Tài nguyên và Môi trường, đồng thời chỉ dẫn gặp Nguyễn Thế Hùng, khi đó là Trưởng phòng Tài nguyên khoáng sản.
Hồ sơ xin chuyển nhượng mỏ sau đó bị xác định không đủ điều kiện theo quy định. Tuy nhiên, khi trình Phó giám đốc Sở Phạm Văn Hoành, ông Hùng nói việc chấp thuận là "theo ý kiến của lãnh đạo UBND tỉnh".
Sau khi hồ sơ được Sở chuyển sang Văn phòng UBND tỉnh, ông Giang ký văn bản chấp thuận việc chuyển nhượng mỏ.
Các bị cáo tại tòa sáng 29/10. Ảnh: Danh Lam
'Trường hợp nhà Phó chủ tịch'
Tháng 11/2022, giám đốc Nguyễn Xuân Tùng tiếp tục thay mặt Công ty Thiên An Phát nộp hồ sơ xin cấp phép khai thác khoáng sản.
Theo VKS, ông Hùng trực tiếp giao hồ sơ cho chuyên viên thẩm định và nhấn mạnh: "Đây là trường hợp nhà của Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lê Đức Giang, cần tạo điều kiện giải quyết nhanh".
Để xác định trữ lượng cấp cho doanh nghiệp mà không đo đạc thực tế, nhóm cán bộ lấy tổng trữ lượng ban đầu trừ sản lượng Công ty Thanh Tâm tự khai báo, từ đó xác định phần còn lại của mỏ là 147.294 m3.
Cơ quan tố tụng cho rằng con số này cao hơn trữ lượng thực tế còn lại 46.000 m3, tương ứng giá trị 5,2 tỷ đồng. Đây được xác định là phần thiệt hại do ông Giang và ba thuộc cấp gây ra.
Trong quá trình làm thủ tục, doanh nghiệp bị cáo buộc chi tổng cộng 295 triệu đồng "bồi dưỡng" cho bốn cán bộ, trong đó ông Giang nhận nhiều nhất, 180 triệu đồng.
Bốn người đã nộp lại tổng cộng 2,6 tỷ đồng để khắc phục hậu quả; ông Giang là người nộp nhiều nhất.
Đồ họa có sự hỗ trợ của AI
Khai thác hơn 582.000 m3 cát
Sau khi được cấp phép, từ tháng 4/2023 đến tháng 3/2025, Tùng cùng các cổ đông huy động nhiều tàu hút, tàu chở cát, lập bãi tập kết, thuê nhân công và bố trí người cảnh giới để đối phó lực lượng chức năng.
Cơ quan tố tụng xác định Công ty Thiên An Phát đã khai thác hơn 582.000 m3 cát trong thời gian này, trong khi giấy phép chỉ cho phép 147.000 m3, tức gần gấp 4 lần.
Lượng cát này tương đương sức chứa của khoảng 233 bể bơi Olympic tiêu chuẩn.
Phần lớn số cát được bán ra thị trường. Khi cơ quan chức năng khám xét, lượng tồn tại bãi còn khoảng 82.000 m3.
Tổng giá trị tài nguyên bị khai thác trái phép được xác định hơn 75,8 tỷ đồng.
Theo cáo buộc, để giảm nghĩa vụ tài chính, các bị cáo còn duy trì hệ thống sổ sách kế toán không đúng thực tế, gây thiệt hại về thuế hơn 8 tỷ đồng.
Tổng số tiền 11 bị cáo đã nộp lại trong vụ án là hơn 87 tỷ đồng.
Phạm Dự - Thanh Lam