Khu du lịch Đồng Thông2. Tuyến du lịch thăm thác Ba TiaTừ thị trấn Thanh Sơn, đi khoảng 4 km đường nhựa, bạn gặp ngay dòng suối có tên Nước Vàng thuộc địa bàn xã Thanh Luận. Từ đây, bạn sẽ dã ngoại đi ngược suối đường mòn theo sườn đá, hoặc đường mòn xuyên rừng khoảng chừng 2 km là bạn được thấy tận mắt thấy thắng cảnh thác Ba Tia hùng vĩ. Một dòng thác chính được chia thành 3 luồng chảy xiết mạnh vào một vùng lòng chảo tung bọt nước trắng xóa rồi xuôi dòng uốn lượn hiền hòa. Chẳng rõ ai đặt tên cho thác, mà từ lâu lắm rồi thác đã có tên gọi Ba Tia. Bạn sẽ thỏa sức tha hồ mà bơi lặn dưới vùng nước hình lòng chảo trong vắt, mọi cảm giác mệt mỏi sẽ tan biến mất từ bao giờ mà không hay biết.Thác Ba Tia3. Tuyến du lịch làng Biểng – Vũng Tròn – Khe RỗTừ trung tâm Thị trấn An Châu (huyện Sơn Động), đi qua 15 km đường nhựa, là tới làng Biểng với các dân tộc Kinh, Tày, Dao và Hoa với bản sắc văn hóa và phong tục tập quán riêng biệt mà vẫn hoà đồng bao đời sống quần tụ gắn bó bên nhau. Họ sống chủ yếu bằng nghề thuần nông, trồng lúa nước, chăn nuôi gia súc, gia cầm, trồng cây hoa màu và canh tác nương bãi…Một số bà con, lúc nông nhàn thường tranh thủ vào rừng lấy cây dược liệu chế biến thuốc nam chữa bệnh theo bài thuốc gia truyền. Cảnh sắc rừng Khe Rỗ con rất nguyên sơ, ẩn chứa nhiều điều muốn khám phá, như đưa ta lạc vào coi thần tiên của những cánh rừng già rậm rập. Những dòng suối, thác nước, ghềnh đá chênh vênh, thắng cảnh thác Ba Tầng (Khe Đin), thác Đồng Dương( xã An Lạc) lung linh đẹp tựa như thác Bản Giốc thu nhỏ ở Trùng Khánh( Cao Bằng). Đặc biệt là những hồ Vũng Tròn có nước trong vắt giữa rừng, nơi bạn có thể bơi lội thỏa thích, nằm bên hồ là ngôi nhà sàn nép dưới bóng rừng cổ thụ soi mình in bóng nước. Du khách có thể nghỉ tại nhà sàn qua đêm để cảm nhận cảnh không gian huyền bí tĩnh mịch của núi rừng.Tham gia đi soi cá, cua và bắt ốc khe cùng những người dân bản địa…chắc chắn sẽ có ngay một bữa đêm ngon miệng để nhắm với thứ rượu men lá của bà con dân tộc, du khách dẫu một lần đặt chân đến nơi đây cảm giác lưu luyến mãi chẳng muốn về.Bản làng Khe Rỗ4. Tuyến Nước Vàng – Thác Giót (Lục Sơn - Lục Nam)Từ ngã tư Thân, thị trấn Lục Nam(huyện Lục Nam), theo con đường tỉnh lộ 289, qua cầu Lục Nam khoảng 30 km, bạn đã đến với tuyến du lịch sinh thái thắng cảnh suối Nước Vàng - Thác Giót. Nơi đây có dòng suối rất lạ, từ ngàn đời mãi tuôn chảy miệt mài với dòng nước suộm vàng óng ánh mượt như mật ong rừng. Rừng Nước Vàng còn hoang sơ, sự giao hòa giữa địa chất và khí hậu tạo sức sống cho muôn loài động thực vật rừng nhiệt đới nơi đây phát triển rất phong phú. Bạn sẽ tới thăm 2 cây Trò nâu cổ thụ có tuổi đời gần 600 năm tuổi và ngắm nhìn dòng thác Giót cao tới vài chục mét, bốn mùa mãi tuôn chảy một làn nước như mưa bụi tựa dải yếm trắng mơ màng vắt trên đỉnh núi. Phía sau khu vực thác là bãi Đá Rạn cổ kính tự nhiên, bạt ngàn những phiến đá tự nhiên với đa dạng hình thù ngắm mãi mà không biết chán mắt. Đến với tuyến du lịch này, vào mùa hạt dẻ, bà con đem bày bán ở chợ Đồng Đỉnh dài tới hàng cây số, sản vật hạt dẻ Lục Nam có tiếng nhiều nơi trên thị trường biết đến, loại hạt Dẻ ăn vào vừa thơm, vừa bùi pha lẫn mùi ngậy béo, mùi hương vị dù ăn một lần thì khó lòng mà quên được. Ngọc Sơn
Chùa Hồ ThiênTừng cộng sự thực hiện đề tài "Điều tra, khảo sát, nghiên cứu các ngôi chùa cổ trên các ngọn núi Yên Tử thuộc địa phận tỉnh Bắc Giang nên trong ký ức chúng tôi luôn tự hào về tiềm năng du lịch của quê hương và mỗi khi có dịp thì hứng khởi mà “chém gió” rồi hò hẹn với bạn bè về thăm, khám phá, thưởng ngoạn chốn sơn khê và sản vật quê mình, thế mà cũng mất đến ngót chục năm mới thực hiện được.
Phát triển du lịch, đưa du lịch trở thành ngành kinh tế trọng tâm của tỉnh, đó là một trong những nội dung của Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh tỉnh Bắc Giang lần thứ XVII đã đề ra. Nhìn vào thực trạng của du lịch Bắc Giang hiện nay, nếu đem các số liệu về lượng du khách, doanh thu từ các dịch vụ du lịch của Bắc Giang để so sánh với một số tỉnh lân cận chưa nói đến những tỉnh lớn thì quả thật thấy sự chênh lệch không nhỏ, mặc dù chúng ta có rất nhiều tiềm năng, lợi thế về tài nguyên thiên nhiên, tài nguyên nhân văn, đặc biệt có nhiều di sản được UNESCO và Quốc gia công nhận. Nhưng vì sao du lịch Bắc Giang chưa phát triển? có rất nhiều lý do để giải thích nguyên nhân. Nhưng một điều ai quan tâm đến du lịch đều cũng nhận thấy bởi chúng ta chưa có những chiến lược dài hơi cho sự nghiệp phát triển du lịch, chưa có những chính sách ưu tiên, ưu đãi cụ thể, hấp dẫn để các nhà đầu tư đến với Bắc Giang. Bên cạnh đó, vấn đề nguồn nhân lực cũng là vấn đề hết sức lo ngại, chưa đáp ứng được nhu cầu công việc đặt ra trong tình hình hiện nay. Trong công tác quản lý và điều hành du lịch, chúng ta chưa có nhiều kinh nghiệm thực tiễn trong việc định hình, định hướng cho sự phát triển du lịch bền vững của tỉnh. Người xưa kia có câu “ Đi một ngày đàng, học một sàng khôn”, trước mắt để khắc phục tình trạng trên thì việc đầu tiên du lịch Bắc Giang cần tổ chức các đoàn đi khảo sát học tập kinh nghiệm của một số tỉnh để nghiên cứu, học tập, lựa chọn đưa ra những định hướng giải pháp hữu hiệu hơn nữa áp dụng vào thực tiễn du lịch của tỉnh. Và thực tế Bắc Giang đã tổ chức triển khai nhiều chương trinh khảo sát học tập trao đổi kinh nghiệm thực tế từ các tỉnh : TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Nghệ An, Khánh Hòa, Quảng Ninh, Lào Cai… và một số tỉnh khác có các tài nguyên du lịch tương thích với Bắc Giang.Những bài học kinh nghiệm phát triển du lịch sau những chuyến khảo sát thực tếTừ những chương trình khảo sát, học tập kinh nghiệm tại một số tỉnh bạn đến nay chúng ta đã đúc kết được một số kinh nghiệm hữu ích về công tác phát triển du lịch như sau: Trước hết về phía tỉnh, cần ban hành Quy hoạch tổng thể phát triển du lịch tỉnh theo từng giai đoạn (quy hoạch ngành VHTTDL). Chỉ đạo UBND các huyện, thành phố căn cứ vào quy hoạch ngành để triển khai công tác xây dựng quy hoạch phát triển du lịch trên địa bàn huyện, thành phố nhằm phân định danh giới và quỹ đất dành cho phát triển du lịch, đặc biệt là quỹ đất vàng là nơi có các tài nguyên du lịch nổi trội, có điều kiện phát triển những dự án du lịch lớn, tầm cỡ, quy hoạch những vùng đất sạch, đất trống (không phải giải phóng mặt bằng, đền bù, vướng vào các di tích) để giao cho các nhà đầu tư triển khai các dự án phát trển du lịch. Đoàn khảo sát tại Hải DươngQuy hoạch phát triển du lịch của huyện, thành phố là cơ sở pháp lý quan trọng để quản lý tài nguyên du lịch khi chưa có điều kiện khai thác, không để các dự án đầu tư khác chiếm lĩnh mất vị trí, làm phá vỡ cảnh quan thiên nhiên sinh thái và văn hoá. Quy hoạch phát triển du lịch sẽ giúp các nhà đầu tư nghiên cứu về tiềm năng và định hướng phát triển từng khu, điểm du lịch để khuyến khích các thành phần kinh tế đầu tư phát triển du lịch trên địa bàn tỉnh. Ban hành các quy định về bảo vệ môi trường. Căn cứ vào tình hình kinh tế xã hội, có thể điều chỉnh một số nội dung trong quy hoạch cho phù hợp. Đoàn khảo sát tại Bảo tàng Thái NguyênĐối với cấp huyện, thành phố: Triển khai quy hoạch các khu, điểm du lịch trên địa bàn, báo cáo kịp thời khó khăn thuận lợi. Triển khai việc lập quy hoạch phát triển du lịch của địa phương. Trong quy hoạch nên khai thác các thế mạnh của địa phương về cảnh quan, về di tích văn hoá, lịch sử, các lễ hội truyền thống của địa phương và một số ngành nghề thủ công mỹ nghệ gắn với bản sắc truyền thống văn hoá dân tộc để phục vụ, thu hút khách du lịch. Bên cạnh đó, quan tâm tới việc xây dựng các dự án đầu tư cơ sở hạ tầng các khu, điểm du trên địa bàn quản lý. Chú trọng đến công tác phát triển du lịch, nghiên cứu đề xuất các chủ trương chính sách về khuyến khích thu hút đầu tư phát triển du lịch tại địa phương. Tuyên truyền quảng bá, tạo môi trường thuận lợi để thu hút, kêu gọi các chủ đầu tư lập dự án đầu tư nhằm khai thác tiềm năng du lịch của địa phương. Tổ chức tốt các lễ hội truyền thống của địa phương. Thực hiện tốt việc quản lý các khu, điểm du lịch và các cơ sở kinh doanh du lịch trên địa bàn góp phần đưa hoạt động du lịch vào nề nếp. Tích cực tuyên truyền vận động người dân địa phương tham gia hưởng ứng các phong trào bảo vệ và gìn giữ môi trường tự nhiên, các di tích đình, đền, chùa, miếu, mạo..Đoàn khảo sát tại Hòa Bình Đối với ngành Văn hoá, Thể thao và Du lịch, với chức năng, nhiệm vụ quản lý nhà nước về du lịch trên địa bàn tỉnh, tham mưu cho UBND tỉnh ban hành các chương trình, quy hoạch, kế hoạch phát triển du lịch trên địa bàn. Công tác triển khai và thực hiện chủ trương, chính sách, quy định của Nhà nước về phát triển du lịch cũng được thực hiện nghiêm túc như Luật Du lịch, các Thông tư, Nghị định của Chính phủ, của Bộ VH, TT&DL về quản lý hoạt động kinh doanh lưu trú, kinh doanh lữ hành, hướng dẫn và xúc tiến du lịch... Đây là cơ sở pháp lý cho việc tổ chức quản lý nhà nước về các hoạt động du lịch trên địa bàn tỉnh. Điển hình là công tác hướng dẫn, tuyên truyền triển khai sâu rộng các chủ trương, chính sách liên quan đến hoạt động du lịch tới các đối tượng quản lý. Tập trung chỉ đạo công tác lập quy hoạch và lập dự án đầu tư hạ tầng một số khu, điểm du lịch quan trọng của tỉnh. Những khu, điểm du lịch chưa được đầu tư cần được bảo tồn, tôn tạo cả về di tích và cảnh quan môi trường du lịch. Thực hiện phối hợp nhiều nguồn vốn để nâng cấp, cải tạo cơ sở hạ tầng giao thông tới các khu, điểm du lịch trên toàn tỉnh; đầu tư xây dựng các đập, hồ chứa nước; trồng rừng và bảo vệ rừng nhằm tạo cảnh quan môi trường phục vụ du lịch phát triển. Khuyến khích việc thành lập doanh nghiệp kinh doanh lữ hành quốc tế, đồng thời đôn đốc các doanh nghiệp kinh doanh lữ hành nội địa mở rộng thị trường, gắn kết các khu, điểm du lịch trong tỉnh vào các tour, tuyến du lịch với các tỉnh bạn. Đẩy mạnh hoạt động dịch vụ phục vụ tại các khu, điểm du lịch trong tỉnh, đáp ứng mọi nhu cầu đi lại, ăn nghỉ và vui chơi giải trí của du khách. Duy trì, tổ chức tốt các lễ hội truyền thống tại các địa phương trong tỉnh. Quan tâm giữ gìn bản sắc văn hoá của các dân tộc sinh sống trên địa bàn tỉnh, nhất là những nét đẹp văn hoá tiêu biểu của các dân tộc ít người nhằm giới thiệu, phục vụ khách tham quan du lịch. Huy động các nguồn lực để tôn tạo, tu bổ các di tích lịch sử. Tập trung đầu tư, khai thác, phát triển các sản phẩm du lịch đặc trưng, đặc sắc, nổi trội của tỉnh tại các khu, điểm du lịch trọng tâm của tỉnh. Mặt khác,cung cấp đầy đủ các thông tin liên quan đến lĩnh vực du lịch cho đối tượng có nhu cầu; tìm mọi biện pháp giải quyết những khó khăn vướng mắc trong phạm vi quản lý đối với các doanh nghiệp và hộ kinh doanh về dịch vụ du lịch; hướng dẫn mọi thành phần kinh tế tham gia kinh doanh theo đúng quy định. Tạo điều kiện cho hoạt động kinh doanh du lịch phát triển và từng bước đi vào nề nếp, tiếp tục động viên kịp thời và kiên quyết xử lý nghiêm đối với những đơn vị và cá nhân có những vi phạm. Hướng tới sự cạnh tranh lành mạnh để nâng cao năng lực phục vụ tốt khách du lịch.Phối hợp mở các lớp bồi dưỡng nghiệp vụ cho cán bộ quản lý và chủ các cơ sở kinh doanh du lịch tại tỉnh, tạo mọi điều kiện thuận lợi để khuyến khích học viên tham gia. Sở VHTTDL phải thường xuyên phối hợp với các ban, ngành khác trong tỉnh như Sở Kế hoạch-Đầu tư, Sở Tài Nguyên-Môi trường, Sở Tài Chính-Vật Giá, Sở GT-VT, Công an tỉnh, Đài THBG, Báo Bắc Giang... để tổ chức phối hợp, hỗ trợ, tạo điều kiện cho sự phát triển du lịch tỉnh.Trong công tác hoạt động xúc tiến quảng bá du lịch cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền quảng bá du lịch, giới thiệu về những danh lam thắng cảnh, những di tích văn hoá lịch sử; những nét văn hoá và lễ hội đặc sắc khác của Bắc Giang đến với du khách trong và ngoài nước. Đa dạng hóa hình thức tuyên truyền: Tuyên truyền quảng bá du lịch trên các phương tiện thông tin đại chúng như trang thông tin điện tử, tạp trí ấn phẩm, bản tin du lịch, phát hành rộng rãi đĩa VCD giới thiệu về du lịch Bắc Giang... Đoàn khảo sát tại Huế Thường xuyên phối hợp với các cơ quan báo, đài trong và ngoài tỉnh để tăng cường quảng bá hình ảnh du lịch Bắc Giang đến với du khách. Đặc biệt cần làm tốt công tác liên kết phối hợp với các ngành, đơn vị, tổ chức liên quan trong và ngoài tỉnh trong công tác xúc tiến quảng bá để đẩy nhanh và mạnh hơn nữa hiệu quả của việc tuyên truyền.Các đơn vị kinh doanh du lịch: Xây dựng các phương án kinh doanh, sắp xếp tổ chức sản xuất kinh doanh theo mô hình phù hợp trên cơ sở đảm bảo gọn nhẹ, hiệu quả. Xúc tiến mở rộng nhiều ngành nghề dịch vụ kinh doanh theo xu thế mới dựa vào nhu cầu thực tế, nhằm nâng cao hiệu quả kinh doanh. Bổ sung trang thiết bị phù hợp, đầu tư, cải tạo cơ sở vật chất tại một số phòng ăn, nghỉ, quầy bar…. Quan tâm tuyển dụng, bồi dưỡng nguồn nhân lực phục vụ du lịch đảm bảo có trình độ chuyên sâu để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của khách du lịch. Cần gắn kết chặt chẽ trong việc liên kết xây dựng tour, tuyến nhằm khai thác phục vụ khách du lịch. Cần có sự cạnh tranh lành mạnh về giá thành và chất lượng dịch vụ. Cần có sự đầu tư các hạng mục công trình du lịch, cải tiến đổi mới và có các chính sách khuyến mãi nhằm thu hút du khách. Tổ chức giao lưu, trao đổi kinh nghiệm trong quản lý, xúc tiến, khai thác thị trường.Từ những chuyến đi khảo sát thực tế tại các tỉnh bạn, Bắc Giang đã đúc rút học hỏi được nhiều kinh nghiệm quý báu từ đó có thể lựa chọn, áp dụng một cách linh hoạt phù hợp với điều kiện tình hình thực tiễn cụ thể du lịch của tỉnh nhà. Đặc biệt, qua các chương trình khảo sát, học tập, trao đổi kinh nghiệm ngoài việc giúp chúng ta có thêm kinh nghiệm chuyên môn: Công tác tham mưu, xây dựng kế hoạch, đề xuất các giải pháp nhằm khai thác có hiệu quả tiềm năng, tài nguyên du lịch tỉnh …đồng thời còn là bước tạo đà xây dựng các mối quan hệ, hợp tác, liên kết cùng phát triển giữa Du lịch Bắc Giang với các tỉnh, thành phố trong cả nước tạo điều kiện thuận lợi để đẩy nhanh, mạnh hơn nữa sự phát triển của du lịch Bắc Giang trong tương lai không xa.Bài, ảnh Trần Anh Tuấn
Bí thư tỉnh ủy Bùi văn Hải tặng hoa chúc mừng tại lễ khởi công xây dựng Khu văn hóa tâm linh Tây Yên Tử. Ảnh Quang Huy.Tài nguyên về du lịch của Bắc Giang khá phong phú, đa dạng và tương đối đặc thù như: Hồ Khuôn Thần, hồ Cấm Sơn, khu Suối Mỡ- Hồ Bấc, rừng Khe Rỗ, chùa Vĩnh Nghiêm,chùa Am Vãi, Thiền viện Trúc Lâm Phượng Hoàng...Đặc biệt, Bắc Giang có khu vực Đồng Thông thuộc xã Tuấn Mậu - huyện Sơn Động trong lịch sử vốn thuộc quần thể di tích Phật giáo Yên Tử gồm nhiều di tích như: đền, chùa Trình, chùa Cầu, chùa Kim Quy, đèo Bụt, núi Phật Sơn. Đỉnh Yên Tử nhìn từ chân Đồng Thông Sơn Động. Ảnh Hà Yến.Quần thể thắng tích này nằm trong khu bảo tồn thiên nhiên Tây Yên Tử là vùng đất địa linh, có cảnh quan thiên tươi đẹp, hùng vĩ.Ngày nay, cùng với sự tích tụ văn hóa của thời đại - đó là sự tích tụ văn hóa của truyền thống và văn hóa công nghiệp - công nghệ thông tin, thì con người hôm nay càng trân trọng những giá trị văn hóa truyền thống của ông cha trong lịch sử để lại. Từ các tư liệu lịch sử và khảo sát thực tế, có thể nhận thấy từ thời Lý - thế kỷ XI sau là thời Trần – thế kỷ XIII – XIV và đến các triều đại sau này, khu vực núi Yên Tử ( phía Tây thuộc tỉnh Bắc Giang) đã có dấu tích các thiền sư đến tu hành dựng chùa. Với vị trí địa lý, cảnh quan núi cao, rừng hoang, thiên nhiên kỳ thú, hội tụ khí thiêng rất phù hợp với việc dựng chùa, tu thiền, giác ngộ đạo pháp xứng đáng là vùng đất linh là chốn Tổ của thiền phái Trúc Lâm, một dòng thiền thuần Việt, tiêu biểu cho bản sắc văn hoá và ý thức độc lập tự chủ của dân tộc. Quang cảnh chùa Vĩnh Nghiêm. Ảnh Hà Yến.Việc dựng chùa ở các điểm cao này ngoài việc tu hành, tham thiền học đạo còn cho thấy nhãn quan chiến lược của các vương triều phong kiến xưa lưu tâm đến vấn đề an ninh quốc gia ở khu vực Đông Bắc – một vùng đất có vị trí quan trọng, trấn giữ kiểm soát cả một khu vực rộng lớn địa đầu của tổ quốc cả về quân sự, chính trị và kinh tế. Từ đó có cái nhìn ở góc độ du lịch văn hóa tín ngưỡng Phật giáo Trúc Lâm Yên Tử trong thời đại ngày nay.Trước hết cần nhìn nhận, xây dựng các con đường, các tuyến du lịch văn hóa tín ngưỡng Phật giáo Trúc Lâm, các di tích văn hóa tâm linh là một bước đột phá cho du lịch Bắc Giang. Trên cơ sở đó, chúng ta có thể thấy các tuyến du lịch văn hóa tín ngưỡng Phật giáo Trúc Lâm như sau:Tuyến Tây Yên Tử: Trung tâm Phật giáo/ chùa Vĩnh Nghiêm đi cụm di tích thứ nhất/ chùa Bình Long (Huyền Sơn), Yên Mã (Bắc Lũng), Hòn Tháp (Cẩm Lý), Hang Non (Khám Lạng) huyện Lục Nam. Tiếp theo đi đến cụm di tích thứ ba/chùa Đồng Vành (Lục Sơn), Nghè Mẫu, đền Thánh Trần Cao San, Nghè Cả, Nghè Long (Lục Sơn), huyện Lục Nam. Chùa Am Vãi (Nam Dương-Lục Ngạn), Am/chùa Ngọa Vân, chùa Hồ Thiên và chùa Đông.Tuyến Đông Yên Tử: Trung tâm Phật giáo/chùa Vĩnh Nghiêm đi đến cụm di tích thứ nhất ở Tây Yên Tử là chùa Bình Long (Huyền Sơn), Yên Mã (Bắc Lũng), Hòn Tháp (Cẩm Lý), huyện Lục Nam; tiếp đến di tích/ chùa Côn Sơn, đền Kiếp Bạc, chùa Thanh Mai (huyện Chí Linh, tỉnh Hải Dương). Sau đó đi tiếp đến trung tâm Phật giáo Quỳnh Lâm, đền An Sinh (nhà Trần), chùa/ am Ngọa Vân, chùa Hồ Thiên (thuộc huyện Đông Triều tỉnh Quảng Ninh) và đi tiếp đến điểm cuối cùng là khu vực chùa Hoa Yên, chùa Đồng (tỉnh Quảng Ninh).Kết hợp tuyến Đông - Tây Yên Tử là một con đường văn hóa tâm linh ý nghĩa. Từ trung tâm Phật giáo Vĩnh Nghiêm đi cụm di tích thứ nhất chùa Bình Long, Yên Mã, Hòn Tháp (Lục Nam - Bắc Giang) đi tiếp Côn Sơn, Kiếp Bạc, chùa Thanh Mai (Chí Linh - Hải Dương), tiếp đến chùa Hồ Bấc, khu đền Trần, khu sinh thái thuộc đền Suối Mỡ (Lục Nam - Bắc Giang); Trung tâm/ chùa Vĩnh Nghiêm đi chùa Bình Long, Yên Mã, Hòn Tháp, sau đó đi tiếp chùa Côn Sơn, đền Kiếp Bạc, chùa Thanh Mai, Ngũ Đài Sơn; sau đó đi tiếp đến trung tâm Phật giáo Quỳnh Lâm, đền An Sinh, chùa Am Ngoạ Vân, Hồ Thiên, đi tiếp xuống cụm di tích thứ ba chùa Đồng Vành, Am Vãi, đền Trần (Lục Sơn- Lục Nam- Bắc Giang), sau đó đi tiếp lên chùa Đồng, xuống Bảo Sứ, Một Mái, Chùa Tiên, Hoa Yên, Giải Oan (Quảng Ninh) và kết thúc. Từ Vĩnh Nghiêm - đến hết toàn bộ di tích Tây Yên Tử, sau đó lên chùa Đồng, Hoa Yên, Giải Oan, và quay về Quỳnh Lâm, An Sinh, Ngoạ Vân, Hồ Thiên, sau đó về Côn Sơn, Kiếp Bạc, hoặc là từ Vĩnh Nghiêm đi Côn Sơn, Kiếp Bạc, Thanh Mai, đến Quỳnh Lâm, An Sinh, Ngoạ Vân, Hồ Thiên để rồi lên Hoa Yên, chùa Đồng và xuống chùa Đồng Vành, đền Trần, chùa Am Vãi để rồi trở về Suối Mỡ, Hồ Bấc và kết thúc ở Bình Long, Hòn Tháp, Yên Mã.Đó là các tuyến du lịch văn hoá tín ngưỡng Phật giáo - Trúc Lâm được hình thành từ các di tích thuộc thiền phái Trúc Lâm Yên Tử. Từng bước xây dựng/ phục hồi di tích ở cả ba cụm di tích nằm ở sườn Tây/ Tây Bắc Yên Tử. Mở các tuyến đường đi/ giao thông giữa trung tâm Vĩnh Nghiêm đi đến các cụm di tích Trúc Lâm nằm trên địa bàn của ba tỉnh Bắc Giang, Quảng Ninh, và Hải Dương nhằm kết nối liên hoàn các đường giao thông - du lịch giữa các trung tâm văn hoá Trúc Lâm với các cụm di tích Trúc Lâm.Du lịch văn hoá tín ngưỡng Phật giáo Trúc Lâm, điều không thể thiếu đó là ẩm thực Trúc Lâm. Cần tổ chức tốt, phục vụ du khách thưởng thức ẩm thực Trúc Lâm, làm sống lại tinh thần văn hoá ẩm thực của Trúc Lâm ở thế kỉ 13 và 14 trong xã hội hiện đại ngày nay. Không chỉ có văn hoá ẩm thực của Trúc Lâm, mà còn rất nhiều yếu tố về văn hoá phi vật thể khác như: Trang phục, truyện, thơ/ văn, mỹ thuật- hội hoạ, sân khấu, lễ hội… của văn hoá Trúc Lâm ở thế kỉ 13 - 14 cũng cần được nghiên cứu, khai thác, nhằm dựng lại nét văn hoá sinh hoạt của con người Trúc Lâm ở thế kỉ 13 - 14 nhằm đáp ứng cho du khách trong và ngoài nước ở xã hội ngày nay.Để con đường du lịch văn hoá tín ngưỡng Trúc Lâm Yên Tử trở thành hiện thực cần có sự chung tay hành động trong việc bảo tồn sinh cảnh của di tích, cụm di tích và toàn bộ khu vực thuộc núi Yên Tử và các vùng phụ cận. Nếu có một lộ trình khai thác, phát huy, giữ gìn văn hoá Trúc Lâm Yên Tử thiết thực, chắc chắn trong tương lai gần, con đường du lịch văn hoá tín ngưỡng Trúc Lâm Yên Tử sẽ trở thành hiện thực, đáp ứng mong mỏi của du khách trong và ngoài nước đến chiêm bái, ngưỡng mộ một Yên Tử huyền tích, hùng vĩ của Việt Nam.Thân Quang Huy
Thưởng ngoạn thiên cảnh hữu tình Ba Bể - Bản Giốc, lên Mộc Châu hòa mình vào biển chè xanh mướt hay tìm đến thiên đường biển đảo Cô Tô cũng đủ giúp bạn tận hưởng cảnh sắc thiên nhiên tươi đẹp mà không phải chen lấn hay bị chặt chém.
